Ke phapang le liphoofolo tse ruuoang liphoofolo tse ho tswa ho hlaha eng?

Domestication - ke tšebetso e, e leng nakong eo haholo fetola mokhoa oa bophelo tse hlaha liphoofolo. Seo liphoofolo tse ka fumana hammoho le monna 'me a qala ho mo tlisa molemo o itseng? Wild ntja ho ne ho hlokahala bakeng sa ho tsoma le ho ba sireletsa, likhomo le likhoho tlisa nama le lebese, e lipere ne babatsehang koloi, empa likatse ba thusitseng ho tlosa litoeba. liphoofolo tse ruuoang tse habonolo nkiloe mela ka mokhatlo oa batho 'me a fetoha motsoalle oa hae ba bohlokoa haholo' me mothusi.

A histori hanyane

The domestication tsa liphoofolo tse temo eang teng khale nako Neolithic, e leng ka 9000 tse fetileng. lihoai chelete ea boholo-holo o ile a qala le ho ikatisa a lipōli, ka nako eo linku, likolobe le likhomo. The peleka ena e ne e ka etsahala hore ebe ho futhumala ha lefatše ho ea qetellong ea Ice Age, e leng etsa hore komello ka Bochabela bo Hare le etella batho ba ho bokella mehloli ea metsi ho pota ka tšeptjoang. Keketseho morago ga moo e ka segokanyipalo baahi e fokotsehile ho atleha ha ho tsoma le ho bokelloa, ho lema lijalo le ne a ke ke ka botlalo kopana le ho se ho hlokahala lijo. Fula liphoofolo tse e ne e le eona feela e ka tšeptjoang e le mohloli oa lijo le protheine e ngata nakong ea khaello.

liphoofolo tse ruuoang: Features

Pet tšoauoa ka makgetha a ho tse 'maloa. Pele, e le hlahileng le botlamuoeng ho etsa phaello ea moruo. Tabeng ya bobedi, batho ba busa tshebetso khetha, mokhatlo o hlophisitsoeng oa tšimo 'me fepa. liphoofolo tse ruuoang ba le hlahileng le botlamuoeng 'me a atisa ho tšoauoa ka ea human anatomy le boitšoaro ba ho tswa ho baholo-holo ba bona naheng. Khatello ea maikutlo le ho itšetleha ka batho ba ho etsa hore imbalance hormonal le luleng kgolo likarolong tse sa tšoaneng tsa 'mele.

Ikatisa le botlamuoeng e feteletsa taba lipono tse makatsang e isang boitšoaro ba ipehe tlaase, nyenyane ka boholo 'mele, mobung mafura ka tlas'a letlalo, e khutsufatsa ea mehlahare, meno le boko. ke eng phapang tloha liphoofolo tse hlaha le liphoofolo tse ruuoang-motsoala? Ho phaella moo, ba na le ponahalo e sa tšoaneng, ba ile ba ba calmer le ha e le ba mabifi ha ba ntse ba ha ho hlokahale ho itšireletsa liphoofolong tse hlaha 'me mabaka a mang a sa thabiseng tsa liphoofolo tse hlaha.

lintja

Pele le liphoofolo tse ruuoang phoofolo - ntja eo, ho ea ka litsebi tse ngata, e le litloholo tsa phiri. Bafuputsi ba bang ba etsa tlhahiso ea hore metsoalle ea hlahlamang batho ba ka 'na ba tsoa ho ea hona joale foqohe ntja e hlaha. Mefuta bobeli baa hlokomela tsa sehlopha se busang ea sechaba, ho bōpa e lihlopha rarahaneng ho feta 'me a hlophisa ho feta mefuta e meng.

Ha liphiri qala ho lata lithōle pota metsana, batho ba ile ba qala ho nka mbwa ka tšebeletso ea ka balebeli le litsomi. Thapisang ke monna, liphoofolo tsena tse hlaha le liphoofolo tse ruuoang habonolo o neng o mela ka mokhatlo oa batho 'me e be metsoalle ea tšepahala ho beng ba tsona.

likhomo

Direkoto tsa likhomo tse ka tlaleho ea lintho tse epolotsoeng lilemo tse 6000 tse fetileng Egepeta le Mesopotamia. moholo-holo oa bona ho tloaelehile hore batho e ne e le hona joale foqohe hlaha pholo. Ho fumana se sebelisang e ngata bakeng sa liphoofolo tsena le liphoofolo tse ruuoang, ho akarelletsa le ka sebetsang, hammoho le ho sebelisa sohle seo ba neng ba ka fana ka - lebese, nama, lesapo le mafura a (etsoe o tukang).

likolobe

Likolobe li ne li le liphoofolo tse ruuoang ho tloha likolobe-moru tse hlaha ho pota ka nako e tšoanang e le likhomo li ile tsa thapisang. Ke boitšoaro ba bona ba ka litsela tse ngata haufi le lintja le batho ho feta khomo e tšoanang. Likolobe sebelisoa 'mele ho kopana le litho tse ling tsa lelapa, haha lihlaha le libethe. Ba fokolang 'meleng ha a hlaha' me a hloka tlhokomelo ea bohlokoa batsoali.

lipere

liphoofolo tse ruuoang tse kang lipere, ba ne ba le liphoofolo tse ruuoang likarolong tse fapaneng tsa lefatše. Ho lumeloa hore tshebetso ile a qala ka ho hoo e ka bang III. BC. e. Russia le West Asia tswa lipere tse hlaha. herbivores tsena li haholo-holo hantle loketseng bakeng sa temo ka lithoteng e omme.

Ntlha ea pele, ba ne ba bile ba sebelisoa ka lijo, empa mokoka tla etsa hore ba likoloi babatsehang bakeng sa leeto. E leng bokhoni ba ho tsamaisa motho a e bile le sephetho se e khōlō ka moruo ke hatela pele ka matla motsamao oa batho. E hlile e ne e le mohato o hlokahala ka ntshetsopele ya tsoelo-pele ea batho.

likatse

Seo liphoofolo tse liphoofolo tse ruuoang monna leha ho le joalo? Ea boholo-holo oa fumana lintho tse epolotsoeng li bontša hore Baegepeta ba boholo-holo ba a 'na a likatse ka liphoofolo tse ruuoang lapeng bakeng sa lilemo tse likete tse BC. e. Tsena libōpuoa tse motlenyana ba e le mokhelo ho ka melao kaofela domestication.

likatse tse hlaha o ile a thusa fumana felisa likhoto le litoeba, ba ba sireletse, ka tsela eo, bolokwa lijo-thollo nakong ea ha temo e ile ea atile. Tsena tse jang hangata bosiu ba ne ba laoloa ka thata haholo. Hoa thahasellisa hore morao-rao likatse ruuoang se fapana ho ea baholo-holo ba bona naheng.

ditaba Size

Hore na liphoofolo tse liphoofolo tse ruuoang ho ba kotsi ho batho? Ho na le ke le palokatiso e khōlō hore bohlokoa ha ho tluoa tabeng ea litlhaselo tsa le ditshoso ho bophelo ba motho. Ho sa tsotellehe hore boikutlo ba, liphoofolo tse khōlō e ka ba bolaeang mabotho bona.

E mong le e liphoofolo tse kholo tse ruuoang (lipere, likhomo, likamele, lintja) ka etsa hore tahlehelo ea bophelo. Ka polelo le tsoela, o ka tlosa phoofolo e tsoang naheng, empa a ke ke a tlosoa sebata. kotsi ke kamehla ho na le, 'me ho sa le matla le ho feta phoofolo, le ho feta kotsi ena e totobetse.

Tikoloho tsa dibopeho tse boitšoaro bo

Ruuoang liphoofolo tse - hase feela liroboto hore li etselitsoe hore ba itšoare ka tsela e itseng. Leha ho le joalo, phoofolo efe kapa efe hōliselitsoe botlamuoeng ho ka etsahala hore ba fapane haholo ho tloha counterparts bona tse hlaha.

Ka mohlala, bapisa mekhoa ea likatse tse ruuoang le hlaha lokela ho ela hloko tikoloho ya bona. Boitšoaro le kelello ea mefuta tsena theha e ngata tšoana. Le lijo tse lekaneng le ho ba hōle le khatello e feteletseng le likotsi tse teng linthong tsa tlhaho, liphoofolo tse sa tšoaneng.

Boholo ba bona ba lula ba le mekhoa e neng li tloaelehile ha a sa le monyenyane, ha liphoofolo ba ne ba sa kene ka ba motho e moholo e tletseng. Young dintsanyana le malinyane a, ho etsa mohlala, e tla itšoara ka tsela e tšoanang.

Ho fihlela ba neng ba raha tsoa sehlaheng (lehaha) ho sheba bakeng sa bona tse hlaha, ba Hoa makatsa hore ebe mosa, ratang ho bapala le sa thahaselle baeti, e le tšekamelo ea tlhaho ea bona e sa ba le ho isa tekanyong ea hlasela.